Eğitimde Rehberlik
Yard. Doç. Dr. Mustafa ÖCAL
Düşünce Kitabevi Yayınları,
İstanbul, 2004.
Ebatlar: 13,5 x 21 cm,
2. hamur,
208 sayfa.
ISBN: 975-6434-06-6
İSTEME ADRESİ:
Düşünce Kitap-Kırtasiye
Güllük Mh. Akıncılar Cd. No: 12-A
Yıldırım-BURSA
Tel & Faks: (224) 369 28 82
E-posta: editor@dusuncekitabevi.com
İÇİNDEKİLER
I. GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE OKULLARIN FONKSİYONLARI VE REHBERLİK HİZMETLERİ
II. OKUL ÇATISI ALTINDA HİZMET VEREN VE HİZMET ALANLARA GÖRE REHBERLİK NEDİR?
D. Anne ve babalara/velilere Göre
III. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞININ KONUYA YAKLAŞIMI
BİRİNCİ BÖLÜM
ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİ PSİKOLOJİK DANIŞMA VE REHBERLİK
I.. ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİ
A. Öğrenci Kişilik Hizmetleri ve Rehberlikle İlişkisi
B. Okulda Örgün Eğitimin Üç Fonksiyonu ve Kişilik Hizmetlerinin İlgi Alanları
C. Öğrenci Kişilik Hizmetlerinin Amacı
D. Öğrenci Kişilik Hizmetleri İle Eğitim-Öğretim Faaliyetleri Arasındaki İlişki
1. Kişilik hizmetlerinin eğitim ile ilişkisi
2. Kişilik hizmetlerinin öğretim ile ilişkisi
3. Kişilik hizmetleri ile öğretim arasındaki farklar
B. Psikolojik Danışma Hizmetlerinin Amacı
C. Psikolojik Danışma Faaliyetlerinde “Danışan” ve “Danışman”’ın Rolleri
D. Psikolojik Danışma Esnasında Nelere Dikkat Edilmelidir?
A. Rehberlik Nedir? Ne değildir?
D. Rehberlik Hizmetlerinin Genel İlkeleri
E. Eğitim ve Öğretim Kademelerine Göre Rehberlik ve Psikolojik Danışma
1. Okul öncesi ve ilköğretim okulları seviyesinde
F. Rehberlik Alanında Fonksiyon İcra Edecek Kişiler
G. Rehberlik Kapsamına Giren Hizmetler
1. Öğrencileri bireysel olarak tanıma ve kendilerine tanıtma servisi ve fonksiyonları
3. İleri öğrenim kurumları ve mesleklerle ilgili bilgiler verme
4. Öğrencileri yeni ortama alıştırma Oryantasyon (orientation) programı
5. Her öğrencinin bir rehber öğretmene bağlanması ve rehber öğretmenlerin görev ve sorumlulukları
6. Okuldan mezun olanları işe yerleştirme servisi
7. Okuldan ayrılanları ve mezunları izleme servisleri
İKİNCİ BÖLÜM
REHBERLİK ALANINDAKİ GELİŞMELER
I. REHBERLİĞİN ORTAYA ÇIKIŞI VE GELİŞMESİ
A. Amerika Birleşik Devletleri’nde Kişilik Hizmetleri ve Rehberlik Alanındaki Gelişmeler
B. Bazı Avrupa Ülkelerinde Kişilik Hizmetleri ve Rehberlik Alanındaki Gelişmeler
C. Türkiye’de Kişilik Hizmetleri ve Rehberlik Alanındaki Gelişmeler
1. Başlangıçtan 1980’li yıllara kadar
2. 1980’li yıllardan sonraki gelişmeler
a. Rehberlik ve Araştırma Merkezi Başkanlıklarının kuruluşu
b. Türkiye’de rehberlik alanındaki gelişmeler ve uygulamaları ile ilgili kısa bir değerlendirme
II. REHBERLİK ANLAYIŞINDA ORTAYA ÇIKAN BAZI GELİŞMELER
A. Mahiyeti İtibariyle Rehberlik Anlayışındaki Gelişmeler
B. Uygulama Bakımından Rehberlik Anlayışındaki Gelişmeler
III. REHBERLİĞİ GEREKLİ KILAN FAKTÖRLER
A. Millî ve Manevî Değerlerin Sarsıntıya Uğraması ve Kuşaklar Arası Çatışma
B. Eğitim ve Öğretim Problemleri
1. Eğitim ve öğretimde bireysel farklılıkların dikkate alınamaması
2. Öğretim dönemlerinde ortaya çıkan bazı problemler
c. Yükseköğrenime geçiş ve yükseköğrenim döneminde
C. Bilimsel, Teknolojik, Ekonomik ve Sosyal Gelişmeler
D. Kadınların İş Hayatına Atılmaları
E. Kitle İletişim Araçlarının ve Medyanın Gelişmesi
IV. OKULLARDA REHBERLİK FAALİYETLERİNİN BAŞARILI OLARAK YÜRÜTÜLEBİLMESİNİN ŞARTLARI
A. Okulda Rehberlik Faaliyetlerine Karşı Olumlu Bir Bakış Açısı Olmalıdır
B. Rehberlik Faaliyetleri Sistemli Bir Şekilde Teşkilatlandırılmış Olmalıdır
D. Uzman ve Danışmanlar Olmalıdır
E. Rehberlik Faaliyetleri İçin Ayrılmış Bir Bütçe/Ödenek Olmalıdır
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
REHBERLİKTE KULLANILAN ÖĞRENCİ TANIMA TEST VE TEKNİKLERİ
1. Sosyometri ne demektir? Sosyometri tekniğinin ortaya çıkışı ve gelişmesi
2. Sosyometri niçin uygulanır? Yararları nelerdir?
3. Sosyometri testini/tekniğini kim uygulamalıdır?
4. Sosyometri ne zaman uygulanmalıdır?
5. Sosyometri uygulamasında sorulabilecek bazı soru (konu) örnekleri
6. Sosyometri nasıl uygulanır?
7. Cevapların işlenmesi (sosyogram)
a. İsteyeni belirsiz (yalnız istenenin yazıldığı) uygulamaların işlenmesi
b. Hem isteyen ve hem de istenenin belli olduğu uygulamaların işlenmesi
c. Üçer istekli uygulamaların işlenmesi
8. Sosyometri uygulamasından elde edilen sonuçların değerlendirilmesi ve alınacak tedbirler
B. “Bu Kimdir?” veya “Kimi Hatırlatıyor?” Tekniği
1. “Bu kimdir?” veya “Kimi hatırlatıyor?” tekniği nedir?
2. “Bu kimdir?” “kimi hatırlatıyor?” tekniği nasıl uygulanır?
3. “Bu kimdir?” tekniğinin uygulanmasında dikkat edilecek hususlar
4. “Bu kimdir?” tekniğinin değerlendirilmesi
1. Rol dağıtım tekniği nedir? Niçin uygulanır?
2. Rol dağıtım tekniği ile yapılacak tespitlerin değerlendirilmesi ve kullanılması
II. ANKET VE REHBERLİKTE KULLANILAN BAZI ANKETLER
A. Anketler, Hazırlanışı ve Uygulanışı
2. Anketlerin kullanılış amaçları
3. Anket sorularının hazırlanmasında dikkat edilecek hususlar
5. Anket sorularına verilen cevapların değerlendirilmesi ve yorumlanması
1. Eleştiri anketi nedir? Nasıl uygulanır?
2. Eleştiri anketine verilen cevapların değerlendirilmesi
C. Başarısızlık Sebeplerini Tespit Anketi
1. Başarısızlık sebeplerini tespit anketi nedir? Niçin ve kim tarafından uygulanır?
2. Başarısızlık Sebeplerini tespit anketine verilen cevapların değerlendirilmesi
D. Kopya Nedenlerini Tespit Anketi
1. Kopya nedenlerini tespit anketi nedir? Kim tarafından ve nasıl uygulanır?
2. Kopya nedenlerinin tespit anketine verilen cevapların değerlendirilmesi
III. OTOBİYOGRAFİ VE PROBLEM TARAMA LİSTELERİ
1. Otobiyografi ne demektir? Amaçları nelerdir?
2. Otobiyografi tekniğinin uygulanma şekilleri
a. Serbest olarak yazdırılan otobiyografiler
b. Konuya bağlı olarak yazdırılan otobiyografiler
3. Otobiyografi tekniğini kimler uygulamalıdır? Tekniğin güvenilirlik derecesi nedir?
4. Otobiyografilerin değerlendirilmesi ve yorumlanması
B. Problem/Sorun Tarama Listeleri
1. Problem Tarama Listeleri Nedir? Nasıl Uygulanır?
2. Problem tarama listelerine verilen cevapların değerlendirilmesi
IV. ÖĞRENCİLERİ UZAKTAN GÖZLEMLEME VE TANIMA YÖNTEM ve TEKNİKLERİ
c. Gözlem verilerinin geçerlik ve güvenilirliklerinin artırılması
3. Gözlem raporlarının değerlendirilmesi
B. Olay Kaydı (Anekdot-Anecdote) ve Olay İncelemesi
2. Olay kayıtlarını kimler tutmalıdır? Kayıt tutulurken nelere dikkat edilmelidir?
3. Olay kayıtlarının incelenmesi ne demektir? Nasıl yapılır?
1. Zaman cetvelleri ne demektir? Zaman cetvellerinin gereği
2. Zaman cetvelleri nasıl tutulur?
V. MÜLÂKATLAR, VELİLERLE GÖRÜŞME ve EV ZİYARETLERİ
1) Sözlü mülâkatı kimler yapmalıdır?
2) Mülâkat yaparken dikkat edilecek hususlar
3. Mülâkatla yapılan tespitlerin değerlendirilmesi
B. Velilerle Görüşme ve Ev Ziyaretleri
1. Velilerle görüşmenin ve ev ziyaretlerinin gereği ve amacı
3. Evlerde veya işyerlerinde görüşme